Pomniki przyrody w Bydgoszczy

Skocz do: nawigacji, szukaj
Aleja 46 jarzębów szwedzkich – pomnik przyrody
Głaz „Wojciech” w Fordonie
500-letni dąb „Bartek” o obwodzie 625cm – najstarsze drzewo w Bydgoszczy
Cztery platany pomniki przyrody przed budynkiem Dyrekcji Kolei
Jeden z pomnikowych klonów srebrzystych na terenie Copernicanum
400-letnie pomnikowe dęby szypułkowe w okolicy kartodromu
Pomnikowy wiąz szypułkowy przed kościołem pobernardyńskim
Głaz narzutowy w alpinarium na terenie Ogrodu Botanicznego w Myślęcinku
Jedna z „topoli Wilhelma” nad starym Kanałem Bydgoskim
Cypryśnik błotny – pomnik przyrody w parku Kazimierza Wielkiego
Lipa drobnolistna – pomnik przyrody rosnąca na placu przed katedrą
Dąb szypułkowy – pomnik przyrody na Osowej Górze
Platan klonolistny – pomnik przyrody o obwodzie 300 cm na pl. Wolności
Pomnikowe olsze czarne w pobliżu śluzy V
Winobluszcz trójklapowy – pomnik przyrody na budynku Wydziału Rolniczego UTP
Starodrzew nad Kanałem Bydgoskim
Drzewo nad Brdą o wymiarach pomnikowych
Topola nad Kanałem Bydgoskim
Jesion o wymiarach pomnikowych w Lesie Jastrzębie
  Wikimedia Commons ma galerię ilustracji związaną z tematem:
Pomniki przyrody w Bydgoszczy
  Wikimedia Commons ma galerię ilustracji związaną z tematem:
Parki w Bydgoszczy
  W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Pomniki przyrody w Bydgoszczy

Pomniki przyrody w Bydgoszczy – obejmują okazy przyrody ożywionej i nieożywionej o szczególnej wartości przyrodniczej i krajobrazowej, ustanawiane na mocy ustawy z dnia 7 kwietnia 1949 r. o ochronie przyrody[1] oraz aktów prawnych uchwalanych w późniejszych latach[2]. Uprawomocnienie formy ochrony przyrody następuje po dwóch tygodniach od daty ogłoszenia danego aktu prawnego w Dzienniku Urzędowym danego województwa.

Na terenie miasta Bydgoszczy znajduje się 101 pomników przyrody[3], w tym 96 pomników przyrody ożywionej (pojedyncze drzewa i krzewy lub ich grupy) i 5 pomników przyrody nieożywionej (głazy narzutowe, zródło)[4]. 10 pomników przyrody na terenie miasta ustanowiono uchwałą nr XLIII/608/09 Rady Miasta Bydgoszczy z 25 lutego 2009 r.[5] Kolejne zostały ustanowione uchwałą nr XV/258/11 Rady Miasta Bydgoszczy z dnia 28 września 2011 roku[6]. W międzyczasie zniesiono formę ochrony z niektórych drzew, które utraciły swoje walory przyrodnicze lub kolidowały z planowanymi inwestycjami.

Wiele pomników przyrody w Bydgoszczy jest skupiskiem kilku, kilkunastu, a nawet kilkudziesięciu okazów drzew lub krzewów. W związku z tym rzeczywista liczba pomnikowych obiektów jest znacznie większa i w 2011 r. wynosiła 235 szt.[7]

Skupiska pomników przyrody

Najwięcej pomników przyrody w Bydgoszczy znajduje się w szeroko pojętym Śródmieściu miasta, w obrębie staromiejskich parków oraz miejskiego arboretum. Tak duże skupisko pomników przyrody w centrum miasta spowodowało utworzenie ścieżki dydaktycznej o długości 3 km[8]. Innym obszarem występowania okazów pomników przyrody są tereny nadrzeczne, a zwłaszcza położone nad Kanałem Bydgoskim[9], gdzie również utworzono ścieżkę dydaktyczną o długości 4 km[10].

Rejony częstego występowania pomników przyrody w Bydgoszczy[11]:

Pomniki przyrody nieożywionej

Pomnikami przyrody nieożywionej w Bydgoszczy są okazałe głazy narzutowe pochodzące z epoki lodowcowej oraz źródło w Leśnym Parku Kultury i Wypoczynku na polanie „Zacisze”.

Pomnikowe głazy narzutowe w Bydgoszczy[9]:

Pomniki przyrody ożywionej

Pomniki przyrody ożywionej w Bydgoszczy to głównie drzewa o okazałych sylwetach i wieku szacowanym od 200 do 500 lat. Większość okazów jest pochodzenia rodzimego. Są one pozostałością lasów naturalnych, inne pochodzą ze sztucznych nasadzeń, jeszcze inne pojawiły się samorzutnie w wyniku zmian siedliskowych.

Wśród roślin obcego pochodzenia na uwagę zasługują przede wszystkim gatunki:

Arboretum

 Osobny artykuł: Arboretum w Bydgoszczy.

Jedyny w swoim rodzaju pomnik przyrody na terenie Bydgoszczy stanowi były Miejski Ogród Botaniczny, położony w sąsiedztwie kampusu Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego. W 1993 r. uzyskał od status arboretum – kompleksowego pomnika przyrody.

Jest to teren o unikalnej florze krajowej i zagranicznej. Znajdują się tu rośliny reliktowe, gatunki prawnie chronione, iglaste i liściaste, o formach zwisłych, różnych kształtów i barw kwiatów i liści. Na terenie arboretum odnotowano 221 gatunków florystycznych reprezentujących 39 rodzin.

Jarzęby szwedzkie

W Bydgoszczy znajduje się łącznie 47 jarzębów szwedzkich, które są uznane za pomniki przyrody[9]. Większość z nich rośnie w pomnikowej alei na ul. Szymanowskiego przy bydgoskiej Bazylice św. Wincentego a Paulo.

Dęby

W Bydgoszczy znajduje się łącznie 55 okazów dębów, które uznano za pomniki przyrody[3]. Spośród nich wyróżnia się dąb „Bartek”, który jest najstarszym drzewem w mieście. Natomiast wśród alei miejskich obsadzonych starodrzewem, wyróżnia się aleja Ossolińskich ze szpalerem dębów czerwonych.

Topole

W Bydgoszczy znajdują się 12 okazów topoli, które uznano za pomniki przyrody[3]. Wzdłuż ul. Berwińskiego znajduje się natomiast aleja topoli czarnych, posadzonych w latach 20. XX wieku.

Olsze

W Bydgoszczy znajdują się 22 okazy olszy, które uznano za pomniki przyrody[3]. Drzewa te rosną nad brzegami cieków wodnych, a zwłaszcza Kanału Bydgoskiego, gdzie nasadzano je w celu umocnienia brzegów.

Wiązy

W Bydgoszczy znajduje się 15 okazów wiązów, które uznano za pomniki przyrody[3]. Są to drzewa spotykane przede wszystkim w zespołach łęgowych, na brzegach cieków wodnych oraz w podbydgoskich rezerwatach Wielka Kępa Ostromecka i Las Mariański.

Kasztanowce

W Bydgoszczy znajduje się 13 okazów kasztanowców, które uznano za pomniki przyrody[3]. Są to drzewa uznawane za najozdobniejsze w czasie całego okresu wegetacyjnego.

Cisy

W Bydgoszczy znajduje się 10 okazów cisów pospolitych, które uznano za pomniki przyrody[3]. Są to drzewa długowieczne, odporne na suszę i zanieczyszczenia.

Platany

W Bydgoszczy znajduje się 9 okazów platanów klonolistnych, które uznano za pomniki przyrody[3]. Są to drzewa bardzo odporne na suszę i zanieczyszczenia i z tego względu chętnie sadzone były w Śródmieściu miasta. Aleja platanów znajduje się m.in. wzdłuż ul. Markwarta.

Magnolie

W Bydgoszczy znajduje się 6 okazów magnolii pośrednich, które uznano za pomniki przyrody[3]. Są to drzewa uważane za symbol wiosny, gdyż wytwarzają wonne liście jeszcze przed wykształceniem liści. Z uwagi na małą wytrzymałość na mróz nie należą jednak do zbyt rozpowszechnionych w mieście.

Klony

W Bydgoszczy znajduje się 8 okazów klonów, które uznano za pomniki przyrody[3].

Lipy

W Bydgoszczy znajdują się 5 okazów lip, które uznano za pomniki przyrody[3]. Drzewa te nie są odporne na zapylenie powietrza, ani długotrwałe susze, kiedy to gubią liście.

Inne gatunki drzew i krzewów

Spośród innych o wymienionych wyżej gatunków, w Bydgoszczy znajduje się 30 okazów pomnikówi przyrody[3].

Przypisy

  1. ↑ http://www.ochronaprzyrody.wuw.pl/02_Ustawy/Dz.U.%201949%20Nr%2025,%20poz.%20180.pdf.
  2. ↑ Do 2003 r. pomniki przyrody ustanawiał rozporządzeniem – wojewoda, po 2003 r. uchwałą – władze samorządowe.
  3. ↑ 3,00 3,01 3,02 3,03 3,04 3,05 3,06 3,07 3,08 3,09 3,10 3,11 Na podstawie Rozporządzeń Wojewody Bydgoskiego i Uchwał Rady Miasta Bydgoszczy.
  4. ↑ Program Ochrony Środowiska dla miasta Bydgoszczy na lata 2005-2012 http://www.bip.um.bydgoszcz.pl/na_skroty/polityki_i_programy/Program_ochrony_srodowiska_dla_Miasta_Bydgoszczy_na_lata_2005_-_2012/.
  5. ↑ Uchwała nr XLIII/608/09 Rady Miasta Bydgoszczy z dnia 25 lutego 2009 roku. [dostęp 21-10-2011].
  6. ↑ Uchwała nr XV/258/11 Rady Miasta Bydgoszczy z dnia 28 września 2011 roku. [dostęp 21-10-2011].
  7. ↑ Nie licząc miejskiego arboretum.
  8. ↑ Ścieżka dydaktyczna w centrum Bydgoszczy. [dostęp 21-10-2011].
  9. ↑ 9,0 9,1 9,2 Kaja Renata. Bydgoskie pomniki przyrody. Instytut Wydawniczy „Świadectwo”. Bydgoszcz 1995. ISBN 83-85860-32-0.
  10. ↑ Ścieżka przyrodnicza w parku nad Starym Kanałem. [dostęp 21-10-2011].
  11. ↑ Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego miasta Bydgoszczy. 2005. Mapa – Obiekty przyrodnicze i obszary chronione.
  12. ↑ 12,0 12,1 12,2 12,3 12,4 12,5 12,6 12,7 Obwody na rok 2011.

Zobacz też

Linki zewnętrzne

Galeria bydgoskich pomników przyrody. [dostęp 10-12-2011].

Bibliografia